
1-kitob
Tomoshabin va mavsum
Tomoshabinni zalga qanday olib kelish va yana qaytarish. Tomoshabinimiz kim, biz unga nima taklif qilamiz, spektaklni qanday targʻib qilish, chipta sotish va odamni teatrda kutib olish.

Direktor, zal maʼmuri va marketing uchun masʼul xodimga moʻljallangan uslubiy qoʻllanma. «Tomoshabin va mavsum» nomli 1-kitob tomoshabinni zalga qanday olib kelish va yana qaytarish haqida. «Pozitsiya va qiyofa» nomli 2-kitob qiyofani nima uchun oʻzgartirish va rebrendingni qanday olib borish kerakligini tushuntiradi. Kitoblarga 19 shakl va 66 misoldan iborat kutubxona ilova qilingan.
Bu yerda nimalar bor
Ikki kitob
1-kitob har mavsumda qilinadigan ish haqida. 2-kitob bir necha yilda bir marta qilinadigan loyiha haqida. Teatr birinchisidan ikkinchisiga oʻtadi.

1-kitob
Tomoshabinni zalga qanday olib kelish va yana qaytarish. Tomoshabinimiz kim, biz unga nima taklif qilamiz, spektaklni qanday targʻib qilish, chipta sotish va odamni teatrda kutib olish.

2-kitob
Qiyofani nima uchun oʻzgartirish, brendni nimaga qurish, rebrendingni qanday olib borish va yangi qiyofa bilan qanday ishlash. Uch ish darajasi: tartib, qiyofani yangilash va rebrending.
Qoʻllanmaga uch kirish yoʻli
Teatrda har kimning oʻz ishi bor. Oʻz rolingizni tanlang va 1-kitobning kerakli boʻlimlarini oching.
Agar siz direktor boʻlsangiz
Bob oxirida direktor uchun har oylik toʻqqiz savol bor. Oyda bir marta sizga bir sahifalik hisobot olib kelishadi.
Bobni ochishAgar siz marketing uchun masʼul boʻlsangiz
«Dastlabki 90 kun» boʻlimidan boshlang. Keyin bosqichma-bosqich boring: rejalashtiramiz, bajaramiz, hisoblaymiz.
Dastlabki 90 kundan boshlashAgar siz zal maʼmuri boʻlsangiz
Sizning boʻlimlaringiz: «Teatrdagi oqshom», «Odob va dress-kod», «Tomoshabinni qaytarish». Bolalar teatrida yana «Oilaviy tashrif».
«Bajaramiz» bosqichini ochish1-kitob. Tomoshabin va mavsum
1-kitob teatrni mavsum boʻylab uch bosqichda olib oʻtadi: mavsum boshlanishidan oldin rejalashtiramiz, har bir spektaklda bajaramiz, har oy hisoblaymiz.
Mavsum yakunlari keyingi mavsum rejasiga aylanadi. Kitobni boshidan oxirigacha oʻqish mumkin. Vazifa paydo boʻlganda kerakli boʻlimni ochish ham mumkin: premyera chiqarish, narxlarni oʻzgartirish, birinchi tashrifdan keyin tomoshabinlarni qaytarish.
Maslahatlar tomoshabin tadqiqotlariga hamda Oʻzbekiston, Rossiya, Qozogʻiston, Yevropa, Buyuk Britaniya va AQSH teatrlari tajribasiga asoslanadi.
Ishning istalgan qismini mutaxassislarga topshirish mumkin. Qoʻllanma vazifani qoʻyish va natijani qabul qilishga yordam beradi. Qoʻllanma aniq ijrochilarni tavsiya qilmaydi.
Matnda tepasida sarlavhasi bor ajratilgan xatboshilar uchraydi. Sarlavha bu xatboshi nima uchun kerakligini va u bilan nima qilishni aytadi.
Nima qilish boʻyicha maslahat. Uni darhol ishga olish mumkin.
Maslahat tayanadigan raqamlar va tadqiqot xulosalari. Qarorni direktorga yoki jamoaga tushuntirish kerak boʻlganda asqotadi.
Boshqa teatr shunga oʻxshash vazifani qanday hal qilgani. Misollar kutubxonasida bundan ham koʻp misol bor.
Shakllar sahifasidan yuklab olib toʻldirish mumkin boʻlgan shakl yoki jadval.
Tomoshabin teatrga borishga kassadan ancha oldin qaror qiladi. Qoʻllanma teatr uni yoʻlda qayerda yoʻqotishini va afishadan tortib qayta kelishga taklifgacha har qadamda uni qanday ushlab qolishni koʻrsatadi.
Bosqichlar
Har bir bosqichga qoʻllanmaning alohida bobi bagʻishlangan, unda shakllar va misollar bor. «Jamoa va dastlabki 90 kun» bobidan boshlagan maʼqul: u yangi mavsumni kutishni talab qilmaydi.
Tomoshabinimiz kim, biz unga nima taklif qilamiz va bu qancha turadi.
Mavsum boshlanguncha teatr ikki yoki uch tomoshabin guruhini tanlaydi va ular uchun vaʼdani shakllantiradi. Afishada kirish spektakllarini saqlaydi, narxlarni zal zonalari va hafta kunlari boʻyicha belgilaydi. Bob oxirida oʻz-oʻzini tekshirish bor: direktor, zal maʼmuri va marketing uchun masʼul yetti savolga alohida-alohida javob beradi.

Bu bobda
Spektakl kampaniyasi: namoyishdan oldin sakkiz hafta va keyin ikki hafta.
Mavsum davomida ishning asosiy birligi bitta spektakl kampaniyasi. Bobda haftalar boʻyicha taqvim va unga kerak boʻlgan hamma narsa bor: spektakl haqidagi jumla, afisha, hamkorlar, chipta xarid qilish, teatrdagi oqshom va qayta kelishga taklif. Tomoshabinning besh qadami teatr odamlarni qayerda yoʻqotayotganini topishga yordam beradi.

Bu bobda
afisha, ijtimoiy tarmoqlar, premyera, hamkorlar
spektakl va oqshomning tushunarli tavsifi
uch qadamda chipta, toʻsiqlarsiz
kutib olish, oqshom, QR kodli dasturcha
bir hafta ichida yana taklif
Olti koʻrsatkich va har biriga juft, raqamlarni qayerdan olish va ularni qanchalik tez-tez koʻrib chiqish.
Har bir koʻrsatkich ikkinchisi bilan juft yuradi. Shunda birining oʻsishi boshqasining tushishini yashirmaydi: zalni bepul chiptalar bilan toʻldirish mumkin, lekin unda bir joydan tushum kamayadi. Oyda bir marta raqamlar bir sahifalik hisobotga yigʻiladi va direktor bilan muhokama qilinadi.

Bu bobda
1-kitob mundarijasi
2-kitob. Pozitsiya va qiyofa

2-kitob teatr brendi haqida: tomoshabin chipta olishdan oldin teatr haqida nimani biladi va teatr qanday koʻrinadi.
Ish toʻrt bosqichda boradi. Har bir bosqich bitta savolga javob beradi va jamoa keyin foydalanadigan tayyor natija bilan yakunlanadi.
Teatrlarda ish hajmi turlicha, shuning uchun kitob uni uch darajaga boʻladi. Teatr oʻz darajasini birinchi bosqichda chek-list yordamida tanlaydi.
Istalgan bosqichda teatr mutaxassislarga murojaat qilishi mumkin: tadqiqotchiga, strategga, dizaynerga, studiyaga yoki agentlikka.
Onlayn oʻqishQiyofani nima uchun oʻzgartirish kerak
Bitta jumlada sabab va tanlangan ish darajasi
Brendni nimaga quramiz
Faktlar papkasi va bir sahifalik brend asosi
Rebrendingni qanday olib borish kerak
Uslub qoidalari va shablonlar
Yangi qiyofa bilan qanday ishlash kerak
Ishga tushirish rejasi, «oldingi» va «keyingi» raqamlar
Uch ish darajasi
Qiyofa avvalgidek qoladi va bir xil koʻrinishga keladi.
Teatr haqidagi soʻzlar qoladi, koʻrinish oʻzgaradi.
Teatr haqidagi soʻzlar ham, koʻrinish ham oʻzgaradi.
Misollar kutubxonasi
Teatr nima qildi, qanday natijaga erishdi va Oʻzbekistondagi teatr bundan nimani takrorlashi mumkin. Misollarni tajriba sifatida oling va oʻz madaniyatingiz, shahringiz va tomoshabiningizga moslab qoʻllang.
Shakllar
Jadvallar koʻrsatkichlarni oʻzi hisoblaydi. Hujjatlarni kompyuterda toʻldiring yoki chop eting. 1-kitobga oʻn ikki shakl, 2-kitobga yetti shakl ilova qilingan.
Taassurotni bola oladi, tanlaydigan va pul toʻlaydigan esa katta yoshli odam. Shuning uchun bolalar teatrining oʻz taqvimi, oʻz narxi va oʻz koʻrsatkichlari bor.

Bolaga hikoya va qahramon kerak, kattalarga esa tushunarli yosh, davomiylik va narx.
Afishadagi raqamning oʻzi emas, bola nimani koʻrishi va zalda qancha oʻtirishi haqida tushuntirish.
Pedagoglar bilan qanday kelishish, ulardan nimani soʻrash va birinchi tashrifdan keyin sinfni qanday yoʻqotmaslik.
Maktab bilan teatrga borish qanday qilib dam olish kuni butun oila bilan borishga aylanadi.
Tarmoqda bolalar va oʻsmirlar uchun 16 teatr bor: oʻn ikki qoʻgʻirchoq teatri va toʻrtta yosh tomoshabinlar hamda yoshlar teatri. Barcha namoyishlarning deyarli yarmi bolalar uchun.
Maqomi va aloqa
«Teatr brendi» qoʻllanmasi ikki kitob, oʻn toʻqqiz shakl va misollar kutubxonasidan iborat.
Qoʻllanma tavsiyaviy xususiyatga ega va normativ-huquqiy hujjat emas. Narxlar, shartnomalar, xarajatlar va shtat boʻyicha qarorlarni teatr Oʻzbekiston Respublikasi qonunchiligi va oʻz ichki hujjatlari asosida qabul qiladi.
Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligining topshirigʻi bilan tayyorlangan. Ishlab chiquvchi: MA’NO Branding agentligi, Toshkent.
Oʻzbekiston hujjatlariga, mamlakat teatrlari ijtimoiy tarmoqlarni qanday yuritishi va qanday maʼlumot ulashishi boʻyicha kabinet tadqiqotiga hamda xorijiy tomoshabin tadqiqotlariga. Oʻzbekiston teatrlari tomoshabinlari haqida maʼlumot hozircha kam, shuning uchun xorijiy raqamlar meyor emas, moʻljal vazifasini bajaradi.
Qoʻllanma rus va oʻzbek tillarida mavjud. Oʻzbekcha versiyasi uch xil yozuvda bor: kirill, lotin va yangilangan lotin.
Qoʻllanmani qoʻllash boʻyicha savollarni Oʻzbekiston Respublikasi Madaniyat vazirligi qabul qiladi: [vazirlikdagi masʼul: lavozimi, ismi, pochtasi, telefoni].
Ijtimoiy tarmoqlar va reklama
Ijtimoiy tarmoqlar, sayt va reklama qadamma-qadam
Teatrlar allaqachon Instagram va Telegram yuritmoqda va reklama bermoqda. Bobda ish qadamma-qadam tasvirlangan: majburiy minimumdan blogerlar va oʻz artistlarigacha.
Mavsum oldidan majburiy minimum
Ijtimoiy tarmoqlardagi profil
Sayt
Chipta servisi
Teatrlar chiptani onlayn chipta servislari, masalan iTicket.uz yoki Afisha.uz orqali va oʻz sayti orqali sotadi. Yana bir tekshiriladigan joy: teatrning Google, Yandeks Kartalar va 2GIS xizmatlaridagi kartochkasi.
- 1
- 2
- 3
- 4
- 5
- 6
«Ijtimoiy tarmoqlar va reklama» bobini oʻqishNashrlar haftasi
Haftasiga uch post va har kuni storislar, besh rukn boʻyicha: sahna ortida, tanishuv, spektakl, tomoshabin, afisha.
Spektakl uchun olti kadr
Parcha, zal munosabati, sahna ortida, kameraga gapirayotgan artist, foye, chiqishdagi tomoshabin. Vertikal va subtitrlar bilan.
Qadamma-qadam reklama
«Targʻib qilish» tugmasi oʻrniga reklama kabineti, bir haftaga uch auditoriya va uch rolik, keyin eng yaxshi bogʻlamni qoldirish.
Blogerlar
Auditoriyasi siznikiga mos keladigan mahalliy blogerlar. Progonga taklif, alohida promokod, «reklama» belgisi.
Oʻz artistlaringiz
Xohlovchi uch-besh kishi, nimani suratga olish mumkinligi haqida eslatma, har bir postda teatrni belgilash. Asosiy akkaunt teatrda qoladi.
Nima sotdi
Har bir kanal uchun alohida promokod yoki havola va oylik hisobotda bitta qator: qancha sarfladik, qancha sotdik, qancha tushum oldik.